Frontotemporal demans

Frontotemporal demans adından da anlaşılacağı üzere beynin frontal ve temporal loblarının hücre hasarı ile ortaya çıkan nörodejeneratif bir hastalıktır. Frontotemporal demans beyin haritası ile işlevi arasındaki ilişkinin en net anlaşıldığı hastalıklardan biridir. Beynin ön bölgeleri dikkat, akıl yürütme, planlama, kişilik, sosyal davranış gibi işlevlerle ilişkilidir. Frontotemporal demansta da bu işlevlerde ilerleyici bir yıkım olur. Her ne kadar hastalık hızlı gelişse de özellikle kişiliğe ve davranışa ilişkin sorunların nörolojik bir hastalık olarak tanınması ve adlandırılması gecikebilir. Kliniğe başvuran hastalarda genellikle durumla ilgili herhangi bir içgörü yoktur, ama yakınları birşeylerin ters gittiğinin farkındadırlar. Erken evrelerde uzaktan izlendiğinde hastalar normal ya da biraz farklı görünseler de ancak deneyimli bir doktor hastalığı teşhis edebilir.

Frontotemporal demanslı hastaların bir grubu içe kapanık etrafla ilgisiz sessiz hastalarken, bir grup hasta ise kontrolsüz aşırılık gösteren davranışlar sergileyebilir. Bu kontrolsüz davranışlar aşırı yemek, cinsel davranış bozuklukları ya da agresyon şeklinde kendini gösterebilir. Frontal dejenerasyonla giden bir grup hastada erken bulgular konuşma bozukluğu şeklinde gözlenebilir. İlerleyici bir konuşma bozukluğu şeklinde kendini gösteren Primer Progresif Afazi de Frontotemporal demansların bir alt grubu kabul edilmektedir.

Nadir görülen bir hastalık da Frontal Demans ve Motor Nöron Hastalığı(Amiyotrofik Lateral Skleroz) birlikteliğidir. Davranışa ilişkin sorunlara ek olarak bu hastalıkta ilerleyici kas güçsüzlüğü ile giden ağır bir tablo söz konusudur.

Frontotemporal demansın hiçbir alt tipinin tedavisi yoktur. Bazı doktorlar diğer demansiyel süreçlerde kullanılan tedavileri denemektedirler ancak bazen bu ilaçların kullanılması davranışsal sorunları daha da artırabilmektedir. Bu nedenle denenecek tüm ilaçların etkinliği yakın bir takiple değerlendirimelidir. En yaygın uygulanan ilaçlar serotonerjik etkili antidepresanlardır.